Görevi Kötüye Kullanma Suçu (TCK 257): Kamu Görevlisinin Cezası, Soruşturma İzni ve Yargıtay Kararları (İstanbul 2026)

Bir başvurunuz aylarca cevapsız kaldı, dosyanız bir masada bekletildi ya da bir kamu görevlisi yetkisini bilerek yanlış kullandı ve siz bunun zararını yaşadınız. Şikâyet etmek istiyorsunuz, ama cevap olarak “disiplin işlemi yapıldı” ya da “izin verilmedi” duyuyorsunuz.

Durum tersiyse ve siz kamu görevlisiyseniz, görev gereği aldığınız bir karar veya yetişemediğiniz bir iş yüzünden hakkınızda soruşturma açıldığını öğrenmiş olabilirsiniz. Her iki tarafta da en çok sorulan şey aynıdır: hangi davranış gerçekten suç sayılır, hangisi yalnızca disiplin konusudur?

Bu rehber, görevi kötüye kullanma suçunu düzenleyen TCK m. 257’nin ne dediğini, Yargıtay’ın suçun unsurlarını nasıl yorumladığını, soruşturma izninin nasıl işlediğini ve İstanbul’da şikâyet ile savunma sürecinde nelere dikkat edilmesi gerektiğini anlatır. Kanun metinleri 12 Kasım 2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr’deki güncel hâliyle okunmuş, kararlar Yargıtay karar arama sisteminden doğrudan incelenmiştir.

Yazan: Av. Arı | İstanbul Barosu | Bu makale hukuki bilgilendirme amaçlıdır, danışmanlık yerine geçmez. Mevzuat ve içtihat değişebileceğinden somut durum güncel kaynaklar üzerinden kontrol edilmelidir.

Görevi Kötüye Kullanma Suçu Nedir? (TCK 257)

TCK m. 257’nin başlığı “görevi kötüye kullanma”dır ve iki fıkra halinde düzenlenmiştir. Birinci fıkraya göre kanunda ayrıca suç olarak tanımlanan haller dışında, görevinin gereklerine aykırı hareket etmek suretiyle kişilerin mağduriyetine veya kamunun zararına neden olan ya da kişilere haksız bir menfaat sağlayan kamu görevlisi, altı aydan iki yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır. İkinci fıkra aynı sonuçları, görevin gereklerini yapmakta ihmal veya gecikme göstererek doğuran kamu görevlisine üç aydan bir yıla kadar hapis öngörür. Maddenin üçüncü fıkrası 2012’de mülga edilmiştir.

Fail yalnızca kamu görevlisi olabilir. TCK m. 6/1-c, kamu görevlisini kamusal faaliyetin yürütülmesine atama veya seçilme yoluyla ya da herhangi bir surette sürekli, süreli veya geçici olarak katılan kişi olarak tanımlar. Bu tanıma memurlar, belediye çalışanları, muhtarlar ve Cumhuriyet savcıları dahildir. Yargıtay’a gelen dosyalarda köy muhtarından belde belediye başkanına, gümrük muayene memurundan sosyal güvenlik denetmenine kadar çok farklı kişiler bu suçtan yargılanmıştır.

Madde “kanunda ayrıca suç olarak tanımlanan haller dışında” ifadesiyle başlar. Yargıtay 5. Ceza Dairesi bu nedenle TCK 257’yi genel, tali ve tamamlayıcı bir hüküm olarak niteler (E. 2014/11172, K. 2018/4442, 18.06.2018). Yani aynı fiil başka bir suçu (zimmet, irtikâp, rüşvet gibi) oluşturuyorsa 257 uygulanmaz. Bu ayrım dosyanın kaderini belirleyebilir ve aşağıda ayrıca ele alınmıştır.

İcrai ve İhmali Görevi Kötüye Kullanma Arasındaki Fark

Birinci fıkra bir şeyi yapmayı, ikinci fıkra yapmamayı veya geciktirmeyi cezalandırır. Ceza Genel Kurulu bunu şöyle açıklamıştır: birinci fıkradaki suç yalnızca icrai bir hareketle işlenebilir, ihmali hareketle işlenemez; ikinci fıkradaki suç ise ihmali hareketlerle işlenebilir (E. 2012/265, K. 2012/246, 26.06.2012).

Ölçüt	TCK 257/1 (icrai)	TCK 257/2 (ihmali)
Hareket	Görevin gereklerine aykırı bir işlem yapmak	Görevin gereğini yapmamak veya geciktirmek
Hapis cezası	6 aydan 2 yıla kadar	3 aydan 1 yıla kadar
Aranan sonuç	Kişi mağduriyeti, kamu zararı veya haksız menfaat	Aynı sonuçlar
Örnek	Beyannameleri düşük değerle onaylamak	Soruşturma dosyalarını yıllarca işlemsiz bırakmak

Sınır her zaman net değildir. Yargıtay 5. Ceza Dairesi, düşük değer beyan edilen kürklere ilişkin beyannameleri onaylayan gümrük muayene memurlarının eyleminin “ihmal veya gecikme boyutunu aşarak” icrai davranışla işlendiğini, bu yüzden TCK 257/2 yerine 257/1’in uygulanması gerektiğini belirtmiştir. Mahkûmiyet aleyhe temyiz bulunmadığı için bozulmamış, hüküm onanmıştır (E. 2016/1462, K. 2018/2841, 12.04.2018). Pratikte fıkra seçimi hem cezanın alt-üst sınırını hem de sonraki seçenekleri etkiler.

Suçun Oluşması İçin Aranan Üç Sonuç: Mağduriyet, Kamu Zararı, Haksız Menfaat

En çok karıştırılan nokta şudur: her kural ihlali suç değildir. Ceza Genel Kurulu, 04.11.2014 tarihli kararında norma aykırı davranışın tek başına yetmediğini, fiil sebebiyle kişilerin mağduriyetine veya kamunun zararına neden olunması ya da kişilere haksız menfaat sağlanması gerektiğini vurgulamış, suçu bir “zarar suçu” olarak nitelemiştir (E. 2014/277, K. 2014/476). Aynı karar üç kavramı şöyle açıklar:

• Mağduriyet: Yalnızca ekonomik zararla sınırlı değildir; kişisel hakların ihlali sonucunu doğuran her türlü davranışı kapsar.
• Kamu zararı: Maddenin gerekçesinde ekonomik zarar olarak vurgulanmıştır. Zararın miktarı kesin olarak saptanmasa bile, örneğin rayiç bedelden yüksek bedelle alım yapıldığı anlaşılıyorsa kamu zararı kabul edilebilir. Karar, her kural ihlalinin kamuya duyulan güveni sarstığı gerekçesiyle kamu zararı sayılmaması gerektiğini de vurgular.
• Haksız menfaat: 6086 sayılı Kanun’la “haksız kazanç” yerine getirilen bu ibare, kişilere hukuka aykırı olarak maddi ya da manevi yarar sağlanmasını ifade eder.

Bu karardaki olay, görevi kötüye kullanmanın yalnızca para konusu olmadığını gösterir. Beykoz’da görevli Cumhuriyet savcısı, kendisine iş bölümüyle verilen soruşturma dosyalarından 216’sını dört ay ile yedi yılı aşan arasında değişen sürelerle işlemsiz bırakmıştı. Savcı iş yoğunluğunu ve kişisel sebepleri savunmasında ileri sürdü. Ceza Genel Kurulu, ekonomik bir zarar veya haksız menfaat tespit edilmemesine rağmen, şüphelilerin hukuki durumunun askıda kalması ve mağdurların haklarına kavuşmasının gecikmesi nedeniyle “kişi mağduriyeti” unsurunun gerçekleştiğine karar verdi. Eylem zincirleme biçimde ihmal suretiyle görevi kötüye kullanma sayıldı (TCK 257/2 ve 43/1) ve mahkûmiyet hükmü oybirliğiyle onandı. Kararda iş yoğunluğu mazeretinin, soruşturma evrakının bir kısmının yedi yılı aşan sürelerle işlemsiz kalması karşısında makul ve görev anlayışına uygun olmadığı da belirtilmiştir.

Kast ve Savunmada Öne Çıkan Noktalar

Görevi kötüye kullanma suçu kasten işlenir. Ceza Genel Kurulu, görevini belirleyen kanuni düzenleme ve talimatlara aykırı davrandığını bilen kamu görevlisinin bu davranışı istemesinin kast sayıldığını belirtmiştir (E. 2012/265, K. 2012/246). Maddede taksirli hâl düzenlenmemiştir; dikkatsizlik veya hata, tek başına bu maddeden ceza gerektirmez. Yine de ihmalin “bilerek ve isteyerek” yapıldığı çoğu zaman dosyadaki dolaylı delillerden çıkarılır; Beykoz savcısı dosyasında olduğu gibi.

Yargıtay kararlarından savunma açısından öne çıkan başlıca noktalar şunlardır:

• Hazırlık hareketi: Milli Eğitim Bakanlığı müsteşarı hakkındaki dosyada, katılan Sinop İl Milli Eğitim Müdürü, idare mahkemesinin iptal kararı uygulanıp görevine döndürüldükten kısa süre sonra Tunceli’ye atandığını, bunun mahkeme kararını etkisiz bırakma iradesini gösterdiğini ileri sürmüştü. Ceza Genel Kurulu, atamanın Cumhurbaşkanı, Başbakan ve Bakan imzalı müşterek kararnameyle yapıldığını, müsteşarın kararname taslağının hazırlanmasındaki katkısının ise icrai hareket değil, hukuki yararı henüz ihlal etmeyen hazırlık hareketi niteliğinde kaldığını belirterek beraat hükmünü onamıştır (E. 2012/265, K. 2012/246).
• Görevin kapsamı: Suçun oluşabilmesi için failin işlediği fiille ilgili kanundan veya idari düzenlemeden doğan bir görev ve yetkisinin bulunması gerekir. 5. Ceza Dairesi’nin 22.02.2023 tarihli kararında oy çokluğuyla onanan mahkûmiyete karşı yazılan karşı oyda, köy muhtarının boş köy okulunun tahsisi konusunda görev ve yetkisinin bulunmadığı ve bulunmayan bir görevin kötüye kullanılamayacağı savunulmuştur (E. 2021/7398, K. 2023/1581).
• Sonuç unsurunun gerekçelendirilmesi: Yargıtay, kooperatif yönetim kurulu üyeleri hakkındaki dosyada, kişi mağduriyeti, kamu zararı veya haksız menfaatin ne şekilde gerçekleştiğinin araştırılıp karar yerinde tartışılmadan hüküm kurulmasını bozma sebebi saymıştır (E. 2014/11172, K. 2018/4442).
• Zincirleme suç: Aynı suç işleme kararı kapsamında birden fazla işlem varsa tek ceza verilir; ancak TCK m. 43/1 uyarınca bu ceza dörtte birinden dörtte üçüne kadar artırılır.

Başka Suçlarla Sınır: Zimmet, İrtikâp, Rüşvet ve Tali Norm

257. madde ancak başka bir suç oluşmuyorsa devreye girer. Kamu görevlisi görevi nedeniyle zilyetliği kendisine devredilmiş malı zimmetine geçirirse TCK m. 247, görevinin sağladığı nüfuzu kötüye kullanarak yarar sağlanmasına bir kimseyi icbar ederse TCK m. 250 (irtikâp), görevinin ifasıyla ilgili bir işi yapması veya yapmaması için menfaat sağlarsa TCK m. 252 (rüşvet) gündeme gelir. Bu suçların cezaları 257’ye göre çok daha ağırdır; zimmetin temel hâli beş yıldan on iki yıla, rüşvet dört yıldan on iki yıla kadar hapistir.

Yargıtay uygulamasında “suç vasfı” tartışması sık görülür. Belde belediye başkanının, İmar Kanunu m. 18 koşulları oluşmadan veya kamulaştırma yapmadan bir vatandaşın taşınmazındaki bahçe duvarına, su oluklarına ve ağaçlara zarar vererek imar planını uygulamaya çalıştığı iddia edilen dosyada, 5. Ceza Dairesi eylemin TCK m. 154/1 (hakkı olmayan yere tecavüz) veya TCK m. 261 (kişilerin mallarını usulsüz tasarruf) kapsamında olup olmadığının tartışılması gerektiğini belirterek görevi kötüye kullanma mahkûmiyetini bozmuştur (E. 2015/12498, K. 2018/1970, 19.03.2018).

Köy okulu dosyası bu tartışmanın başka bir örneğidir. Suç tarihinde köy muhtarı olan sanığın, kapalı köy okulunu tadilat yaparak ve kira ödemeden konut olarak kullandığı iddiasıyla açılan davada Yenice (Çanakkale) Asliye Ceza Mahkemesi altı ay hapis cezası vermiş, 5. Ceza Dairesi bu hükmü 22.02.2023’te oy çokluğuyla onamıştır. Karşı oyda ise fiilin 3091 sayılı Kanun kapsamında kaldığı, genel ve tali nitelikteki 257’nin uygulanmaması gerektiği savunulmuştur (E. 2021/7398, K. 2023/1581). Bu, uygulamanın tek tip olmadığını gösterir; suçun vasfı savunmada mutlaka ayrıca tartışılmalıdır.

Soruşturma İzni: 4483 Sayılı Kanun Nasıl İşler?

Görevi kötüye kullanma, görev sebebiyle işlenen bir suç olduğu için memurlar ve diğer kamu görevlileri hakkında soruşturma için 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun’a göre izin alınması gerekir. Yargıtay 5. Ceza Dairesi bunu birden fazla kanun yararına bozma kararında açıkça belirtmiştir:

• Karayolları denetleme istasyonunda görevli şüphelilerin 257/1’den soruşturulduğu bir dosyada, soruşturma izni alınmadan kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmesi ve itirazın reddi kanuna aykırı bulunmuştur (E. 2018/14095, K. 2019/2557, 27.02.2019).
• İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı, sosyal güvenlik denetmeni hakkındaki şikâyeti “soyut ve genel nitelikte” diyerek 05.01.2022’de kovuşturmaya yer olmadığı kararıyla kapatmış, İstanbul Anadolu 9. Sulh Ceza Hâkimliği de itirazı reddetmişti. Yargıtay 5. Ceza Dairesi, 14.09.2023 tarihli kararında soruşturma izni alınmadan verilen karar ve itirazın reddini kanun yararına bozmuştur (E. 2023/6534, K. 2023/8542).
• İstanbul Bölge Liman Başkanlığı’nda görevli şüpheliler hakkında İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı’nın verdiği kovuşturmaya yer olmadığı kararına karşı İstanbul 6. Sulh Ceza Hâkimliği itirazı reddetmişti; 5. Ceza Dairesi bu kararı da aynı gerekçeyle kanun yararına bozdu (E. 2023/7469, K. 2023/10095, 19.10.2023).

4483 sayılı Kanun’un metnine göre süreç kabaca şöyle işler:

1. İzin makamı: İlçede görevli kamu görevlileri için kaymakam, ilde ve merkez ilçede görevli olanlar için vali; büyükşehir, il ve ilçe belediye başkanları ile belediye meclisi üyeleri için İçişleri Bakanı yetkilidir. Yetkili merci, suç tarihindeki görev esas alınarak belirlenir (m. 3).
2. Başvurunun şartları: İhbar ve şikâyetlerin soyut ve genel nitelikte olmaması, kişi veya olayın belirtilmesi, iddiaların ciddi bulgu ve belgelere dayanması, dilekçede doğru ad, soyad, imza ve adres bulunması zorunludur. Bu şartları taşımayan başvurular işleme konulmaz (m. 4).
3. Ön inceleme ve süre: İzin makamı ön inceleme başlatır; karar suçun öğrenilmesinden itibaren ön inceleme dahil en geç otuz gün içinde verilir. Bu süre zorunlu hâllerde on beş günü geçmemek üzere bir kez uzatılabilir (m. 5 ve 7).
4. İtiraz: İzin verilip verilmemesine ilişkin karara, kararın tebliğinden itibaren on gün içinde itiraz edilebilir. İtirazı belediye başkanları gibi sayılan bazı görevliler için Danıştay İkinci Dairesi, diğerleri için yetkili merciin yargı çevresindeki bölge idare mahkemesi inceler; karar kesindir (m. 9). İstanbul’daki bir valilik kararında bu mercii, yargı çevresine bağlı olarak İstanbul Bölge İdare Mahkemesi olur.

Disiplin hükümleri bu kanunda saklı tutulmuştur (m. 2). Yani idarenin disiplin soruşturması ile ceza soruşturması birbirinden bağımsız yürüyebilir; birinin sonucu diğerinin kaderini otomatik olarak belirlemez.

Ceza, HAGB, Erteleme ve Hak Yoksunluğu

257/1 için öngörülen alt sınır altı ay olduğundan, mahkûmiyet çoğu zaman bir yıl veya daha az süreli “kısa süreli hapis” (TCK m. 49/2) olarak çıkar. Bu durumda TCK m. 50 uyarınca adli para cezası ya da diğer seçenek yaptırımlar değerlendirilebilir. İki yıl veya daha az hapis cezalarında TCK m. 51 uyarınca erteleme de mümkündür; ancak her ikisi de kişinin sabıkasına, mahkemenin kanaatine ve kanundaki şartlara bağlıdır.

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) bu suçlarda sık gündeme gelir. CMK m. 231, mevzuat.gov.tr’deki güncel metne göre 16.07.2026 tarihli 7589 sayılı Kanun’la değiştirilmiş görünmektedir. Metne göre iki yıl veya daha az süreli hapis ya da adli para cezasında HAGB’ye karar verilebilir; şartlar şunlardır: sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmaması, yeniden suç işlemeyeceği kanaatine varılması ve suçun işlenmesiyle mağdurun veya kamunun uğradığı zararın aynen iade, suçtan önceki hâle getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi. Zararı derhal ödeyemeyen sanık için, denetim süresince aylık taksitlerle ödeme imkânı da düzenlenmiştir. Denetim süresi beş yıldır. Aynı maddenin son fıkrasına göre HAGB hükümleri, işkence ve eziyet suçları ile kamu görevlisinin görevi sebebiyle işlediği ve Anayasa m. 17 kapsamında kötü muamele sayılabilecek suçlar hakkında uygulanmaz. Olağan bir görevi kötüye kullanma dosyasının bu gruba girmesi beklenmez, ancak fiil kötü muamele niteliği taşıyorsa bu sınır dosyada ayrıca değerlendirilir. Değişikliğin yürürlük ve geçiş hükümleri somut dosyada kontrol edilmelidir.

Mahkûmiyetin kamu görevlisi bakımından en kritik sonucu hak yoksunluğudur. TCK m. 53/1-a, kasten işlenen suç nedeniyle hapis cezasına mahkûm olanın kanuni sonucu olarak kamu görevinin üstlenilmesinden yoksun bırakılmasını düzenler. Maddenin beşinci fıkrası ise, bu hak ve yetkilerden birinin kötüye kullanılması suretiyle işlenen suçlarda, hükmolunan cezanın yarısından bir katına kadar bu hak ve yetkinin cezanın infazından sonra kullanılmasının yasaklanmasını öngörür. Yargıtay 5. Ceza Dairesi, köy muhtarı hakkındaki dosyada bu fıkranın uygulanmamasını eleştirmiş, ancak aleyhe temyiz bulunmadığı için bunu bozma sebebi yapmamıştır (E. 2021/7398, K. 2023/1581). Kısa süreli hapis cezası ertelenmişse birinci fıkra hükümleri uygulanmaz (TCK m. 53/4). Memuriyet bakımından disiplin sonuçları ise ayrı bir mevzuata tabidir.

Dava Zamanaşımı Kaç Yıldır?

257/1 ve 257/2’de öngörülen cezaların üst sınırı beş yılı aşmadığı için dava zamanaşımı TCK m. 66/1-e uyarınca sekiz yıldır. Yargıtay 5. Ceza Dairesi, 05.07.2021 tarihli kararında bu süreyi uygulamış; zamanaşımını kesen son işlem olan sorgu tarihi ile inceleme tarihi arasında süre dolduğu için sanıklar hakkındaki beraat hükümlerini bozup davaların zamanaşımı nedeniyle düşmesine karar vermiştir (E. 2020/6725, K. 2021/3308).

Süre, suçun işlendiği günden başlar; zincirleme suçlarda ise son suçun işlendiği günden itibaren işler (TCK m. 66/6). Şüphelinin ifadesinin alınması, iddianame düzenlenmesi veya mahkûmiyet kararı gibi işlemler zamanaşımını keser; kesilme hâlinde süre en fazla yarısı kadar uzar (TCK m. 67/2-4). Soruşturma izni gibi bir iznin alınmasına bağlı hâllerde ise izin alınıncaya kadar dava zamanaşımı durur (TCK m. 67/1). Bu nedenle sürenin hesaplanması, dosyadaki tarihler tek tek incelenerek yapılmalıdır.

İstanbul’da Şikâyet Nasıl Yapılır, Hangi Deliller Önemlidir?

İstanbul’da kamu görevlileri hakkındaki şikâyetler, olayın gerçekleştiği yere göre Çağlayan’daki İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı veya Kartal’daki İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı’na yapılır. Savcılık, yukarıdaki Yargıtay kararlarında da görüldüğü gibi, soruşturma iznini ilgili izin makamından ister; yani şikâyet doğrudan soruşturmaya değil, önce izin sürecine girer. Dilekçenin 4483 m. 4’teki şartlara uygun olması bu yüzden çok önemlidir. Soyut ve genel şikâyetlerin işleme konulmama riski gerçektir.

Şikâyet ve delil hazırlığında şu adımlar işe yarar:

1. Olayı somutlaştırın: Hangi kamu görevlisinin, hangi tarihte, hangi işlemi yaptığını veya hangi işlemi yapmaktan kaçındığını yazın. “Bana haksızlık yaptılar” gibi genel ifadeler yerine tarih, birim ve sayı verin.
2. Yazılı kayıtları toplayın: Başvuru dilekçeleri, dilekçe kayıt numaraları, cevap yazıları, tebligatlar, e-posta ve resmi yazışmalar mağduriyetin ve ihmalin ispatında temel delildir. Cevapsız kalan başvurular için başvuru tarihi ile yasal cevap süresi birlikte gösterilmelidir.
3. Zararı ve mağduriyeti belgeleyin: Ödenen harç, kaybedilen ihale veya ruhsat, geciken hak, işlemsiz kalan dosya gibi sonuçları belgeyle gösterin. Mağduriyet yalnızca para olarak anlaşılmaz; Ceza Genel Kurulu’nun belirttiği gibi hakların ihlali de yeterlidir.
4. Karara itiraz süresini kaçırmayın: Soruşturma izni verilmemesine karşı itiraz süresi tebliğden itibaren on gündür (4483 m. 9). Kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı suçtan zarar gören, tebliğden itibaren iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir (CMK m. 173).
5. İdari yolu ayrıca değerlendirin: Ceza yolu ile idari yargı yolu birbirinin yerine geçmez; idari işlemin iptali veya idare aleyhine tazminat davası ayrıca gündeme gelebilir. İdari yargıda dava açma süresi özel kanunda ayrı süre yoksa idare mahkemelerinde altmış gündür (İYUK m. 7), bu yüzden ceza yoluna bakarken idari süreleri de takip etmek gerekir.

Kamu görevlisi olarak hakkınızda soruşturma izni istenmişse, ifade vermeden önce görev kapsamınızı gösteren mevzuatı, talimatları, yazışma zincirini ve varsa üst makama yaptığınız bildirimleri toplamanız savunmanın temelini oluşturur. İş yoğunluğunun tek başına mazeret sayılmadığı Ceza Genel Kurulu kararı göz önüne alındığında, bildirimlerin yazılı ve tarihli olması önem taşır.

Sıkça Sorulan Sorular

Görevi kötüye kullanma suçunun cezası nedir?

Görevinin gereklerine aykırı hareket etmek suretiyle kişilerin mağduriyetine, kamunun zararına neden olan veya kişilere haksız menfaat sağlayan kamu görevlisi için TCK 257/1 uyarınca altı aydan iki yıla kadar hapis öngörülmüştür. Görevin gereğini yapmakta ihmal veya gecikme gösterilmesi hâlinde, 257/2 uyarınca üç aydan bir yıla kadar hapis cezası verilir. Mahkeme koşullar varsa seçenek yaptırım, erteleme veya HAGB uygulayabilir.

Görevi kötüye kullanma için şikâyet süresi var mı?

TCK 257’de suçun şikâyete bağlı olduğuna dair bir hüküm yoktur; savcılık suçu öğrendiğinde re’sen soruşturma yapar. Bununla birlikte kamu görevlileri bakımından soruşturma için kural olarak 4483 sayılı Kanun’a göre izin alınması gerekir. Şikâyette bulunacaksanız dava zamanaşımı olan sekiz yıllık süreyi (TCK 66/1-e) ve izin sürecindeki on günlük itiraz süresini birlikte takip etmelisiniz.

İşini geciktiren memur görevi kötüye kullanmış sayılır mı?

Her gecikme suç değildir. Ceza Genel Kurulu, TCK 257/2 için görevin gereğini bilerek ve isteyerek ihmal veya geciktirmeyi, üstelik kişilerin mağduriyeti, kamu zararı ya da haksız menfaat sonucunun doğmasını aramıştır. Aksi hâlde davranış disiplin hukukunun konusu olarak kalabilir. Bir başvurunun makul sürenin çok üzerinde cevapsız bırakılması ve bunun hak kaybı doğurması ise somut dosyada suç unsurlarını gündeme getirebilir.

Belediye başkanı hakkında görevi kötüye kullanma şikâyeti nasıl yapılır?

4483 sayılı Kanun’un 3. maddesine göre büyükşehir, il ve ilçe belediye başkanları hakkında soruşturma izni yetkisi İçişleri Bakanı’ndadır. Savcılığa yapılan şikâyet önce bu izin sürecine girer. İzin verilmemesine karşı Cumhuriyet başsavcılığı veya şikâyetçi, izin verilmesine karşı ise hakkında inceleme yapılan kişi on gün içinde itiraz edebilir; belediye başkanları bakımından itiraz mercii Danıştay İkinci Dairesi’dir. Şikâyetin somut olay, tarih ve belgelerle desteklenmesi bu sürecin sağlıklı yürümesi için önemlidir.

Görevi kötüye kullanma ile zimmet veya rüşvet arasındaki fark nedir?

TCK 257 genel ve tali bir hükümdür; kanunda ayrıca suç olarak tanımlanan haller dışında uygulanır. Kamu görevlisi görevi nedeniyle zilyetliği kendisine devredilmiş malı zimmetine geçirirse zimmet (TCK 247), görevinin ifasıyla ilgili bir iş için menfaat sağlarsa rüşvet (TCK 252) söz konusu olur. Bu suçlar 257’ye göre çok daha ağır cezalar içerir; bu yüzden suçun doğru nitelendirilmesi dosyada belirleyicidir.

Kamu görevlisi mahkûm olursa memuriyetten çıkarılır mı?

Mahkûmiyetin sonuçları cezanın türüne ve hükmün kesinleşmesine göre değişir. TCK 53/1-a, kasten işlenen suç nedeniyle hapis cezasına mahkûm olanın kamu görevi üstlenmekten yoksun bırakılmasını kanuni sonuç olarak düzenler; kısa süreli hapis ertelenmişse bu hükümler uygulanmaz (TCK 53/4). Memuriyet bakımından disiplin hükümleri ayrıca saklıdır. Bu nedenle ceza dosyasının sonucu ile kurum içindeki süreci birlikte değerlendirmek gerekir.

Soruşturma izni verilmezse ne olur?

İzin verilmemesine ilişkin karara karşı Cumhuriyet başsavcılığı veya şikâyetçi, kararın tebliğinden itibaren on gün içinde itiraz edebilir. İtiraz, yetkili merciin yargı çevresindeki bölge idare mahkemesi veya Danıştay İkinci Dairesi tarafından en geç üç ay içinde karara bağlanır ve karar kesindir. İtirazın kabulü hâlinde dosya savcılığa gönderilir ve hazırlık soruşturması yürütülür.

Görevi kötüye kullanma nedeniyle şikâyette bulunmayı düşünüyorsanız ya da hakkınızda soruşturma izni istendiyse, dosyanızdaki tarihleri, 4483 sayılı Kanun’daki süreleri ve olası savunma noktalarını birlikte değerlendirmek için İstanbul’da bir ceza avukatıyla görüşmek üzere iletişim sayfamızdan randevu talep edebilirsiniz.